Cinquenta anos do seu pasamento (1976 - 2026)
Loman T, TEQU (ilustracións)
Render homenaxe a Ramón Otero Pedrayo no cincuentenario do seu pasamento exponse como unha viaxe de retorno ao centro mesmo da súa mitoloxía vital e literaria: a terra como materia viva, o pazo de Trasalba como vixía do soño e Ourense como a pedra milenaria que detén o tempo.
Os seguintes poemas, escritos desde un alento cósmico, expansivo e fondamente telúrico, buscan dialogar con esa paisaxe fonda e inmorredoira. Non se trata dunha evocación nostálxica, senón dun recoñecemento á vixencia dun espírito que fixo da cultura galega un horizonte universal.
O Camiño de Trasalba e a Luz de Ourense
Acompaña o silencio do pensamento que recorre
a impaciencia do río azul e doce,
mentres a auga de torno e cinza contempla
a morada do traballo nos confíns dun mundo
que o tempo non esquece, senón que arde
na inmensa soidade dun peito febril e aberto.
É o pulso da terra que respira e chama
dende a profunda raíz da substancia escura.
Baixo o ceo aberto da primavera e entre sombras
e plumas de merlo que rozan a carne do aire,
a noite durme e ninguén loita coa memoria
dun corpo que cruza a curva do granito
e a lapa infatigable que poboa as tebras.
Todo é un latexo de sangue e estrela,
un vasto océano de fulgor onde a materia
desprende a súa luz secreta e prisioneira.
Alí, no alto pazo de Trasalba, a conciencia recolle
o eco dos paxaros e as ás do soño,
onde o deserto e o azul da tarde abrazan
a cintura verde dos campos e a dozura
dunha paixón fonda e inesquecible.
A pedra milenaria espira
como animal vivo
subxugado pola claridade do mundo,
onde cada árbore é un brazo que busca o infinito
e o vento canta a idade antiga dos homes.
E alí apóiase tamén a cidade de Ourense,
coas súas rúas de pedra antiga e os pontes sobre o Miño,
espello dun tempo que latexa na boca do vento
e na lembranza viva do noso patriarca inmorredoiro.
Cidade de augas quentes e silencio pétreo,
onde a luz entra como un coitelo de prata
para ferir a morte e rescatar a sombra,
facendo do home, da pedra e do río
unha soa carne eterna que a eternidade non esboroa.
Cántico da Raíz e a Luz
Non hai sombra que non garde o segredo dun lume antigo,
nin pedra soa no deserto do tempo que non crave a súa alma
no grande corpo da terra que respira e nos chama.
Abril desborda o seu caudal de brétemas e tempo,
e o Pazo de Trasalba érguese como un corazón pétreo
onde a memoria dos séculos non coñece o solpor,
sobre a pel verde dos campos e o silencio das palabras,
o pensamento do sabio é un río de claridade
que atravesa os confíns da carne e do misterio.
Acompaña a marcha do vento que baixa polas corredoiras,
onde a terra exhala o seu vapor de fento e silveira
e os mapas endereitan os seus camiños de soños.
Todo é un latexo que empurra a árbore cara ao ceo,
unha marea de sangue e nube que se funde coa tarde
mentres a auga do Miño devora o espello dos séculos.
Ninguén está só cando a paisaxe desborda o peito
e o amor á Terra convértese en lei de lume e soidade.
E alí, abertos á luz inmensa, os tellados de Ourense
recolléronse como un animal milenario baixo o sol.
As rúas estreitas gardan o eco duns pasos escribindo,
a pedra que soña e o pulso dun home
que fixo da súa vida un canto habitable.
Todo aterra na claridade, todo sobe e resplandece
como unha entrega total e indefensa
ante a beleza pura e invencible da xeografía.
a impaciencia do río azul e doce,
mentres a auga de torno e cinza contempla
a morada do traballo nos confíns dun mundo
que o tempo non esquece, senón que arde
na inmensa soidade dun peito febril e aberto.
dende a profunda raíz da substancia escura.
e plumas de merlo que rozan a carne do aire,
a noite durme e ninguén loita coa memoria
dun corpo que cruza a curva do granito
e a lapa infatigable que poboa as tebras.
un vasto océano de fulgor onde a materia
desprende a súa luz secreta e prisioneira.
o eco dos paxaros e as ás do soño,
onde o deserto e o azul da tarde abrazan
a cintura verde dos campos e a dozura
dunha paixón fonda e inesquecible.
subxugado pola claridade do mundo,
onde cada árbore é un brazo que busca o infinito
e o vento canta a idade antiga dos homes.
coas súas rúas de pedra antiga e os pontes sobre o Miño,
espello dun tempo que latexa na boca do vento
e na lembranza viva do noso patriarca inmorredoiro.
onde a luz entra como un coitelo de prata
para ferir a morte e rescatar a sombra,
facendo do home, da pedra e do río
unha soa carne eterna que a eternidade non esboroa.
 |
| As Burgas (Ourense) |
nin pedra soa no deserto do tempo que non crave a súa alma
no grande corpo da terra que respira e nos chama.
e o Pazo de Trasalba érguese como un corazón pétreo
onde a memoria dos séculos non coñece o solpor,
sobre a pel verde dos campos e o silencio das palabras,
o pensamento do sabio é un río de claridade
que atravesa os confíns da carne e do misterio.
onde a terra exhala o seu vapor de fento e silveira
e os mapas endereitan os seus camiños de soños.
unha marea de sangue e nube que se funde coa tarde
mentres a auga do Miño devora o espello dos séculos.
e o amor á Terra convértese en lei de lume e soidade.
recolléronse como un animal milenario baixo o sol.
a pedra que soña e o pulso dun home
que fixo da súa vida un canto habitable.
como unha entrega total e indefensa
ante a beleza pura e invencible da xeografía.
